Morop-normen

Nederlandstalige NEM

De technische commissie van de MOROP (Union Européenne des Modélistes Ferroviaires et des Amis des Chemins de fer - Verband der Modelleisenbahner und Eisenbahnfreunde Europas) houdt zich bezig met de uitwerking van normen voor de Europese modelspoorwegbouw. Deze normen worden opgesteld in het Frans en het Duits en zijn te vinden op de site van de Morop: http://www.morop.eu/

Voor de Franstalige klikt u door naar: http://www.morop.eu/fr/normes/index.html

En voor de Duitstalige versie: http://www.morop.eu/de/normes/index.html

Deze beide uitgaven zijn zoveel mogelijk identiek. Toch kunnen verschillen optreden, mede omdat bepaalde technische begrippen niet altijd een geheel overeenkomstige betekenis hebben.

In het verleden zijn, zowel in België als in Nederland, individuele pogingen ondernomen om deze normen in het Nederlands te vertalen. Helaas bevatten deze vertalingen vaak germanismen en barbarismen of zijn ze te voorzien van het etiket ‘te Vlaams’ of ‘te Nederlands’.

Om tot een technisch en taalkundig verantwoorde uitgaven van de MOROP-normen te komen werd in 1989 de Belgisch-Nederlandse werkgroep vertaling NEM opgericht met vertegenwoordigers uit de Federatie van Belgische Spoorwegbelangstellenden (FEBELRAIL) en de Nederlandse Modelspoor Federatie (NMF).

De werkgroep bestond uit:

S.W. v.d. Broek, NMF;

J.H. Broers, MOROP;

O.J.R. Dijkstra,  NMF, eindredactie vanaf 1997;

J.S.A. Engels, FEBELRAIL;

R.G. Paternoster, FEBELRAIL;

I.M.K. Lauwers, FEBELRAIL;

J.C. Reints NMF;

L.A. Sol, NMF, voorzitter;

J.H.W. Tinselboer, NMF, secretaris;

G.J. Tombroek, NMF, eindrealisatie tot 1997;

G.A. v.d. Weerd, NMF.

De werkgroep heeft zich bij het vertalen steeds gehouden aan de voorkeurvertaling in het door de UIC (Union Internationale des Chemins de fer) uitgegeven ‘Lexique Général des Termes Ferroviaires’, de officiële lijst met (hoofdzakelijk) spoorwegtermen in zes talen (Frans, Duits, Engels, Italiaans, Spaans, en Nederlands). Door zich consequent aan deze officieel bij de UIC aangegeven en door de spoorwegen gebruikte benamingen te houden, streefde de werkgroep er tegelijkertijd naar een bijdrage te leveren tot het gebruik van de juiste terminologie in de hoop dat kreten als spoorbreedte, biels, dubbelkruiswissel, hartstuk, wielgeleider of railstaaf en dergelijke die nog altijd in boeken, catalogi en tijdschriften worden gebruikt ooit tot het verleden zouden behoren. De spoorwegen noemen dit immers: spoorwijdte, dwarsligger, Engels wissel, puntstuk, strijkregel en spoorstaaf.

Om de overeenstemming met de basisnorm te behouden heeft de werkgroep de afkorting NEM behouden en vertaald als ‘Normen Europese Modelspoorwegen’. Zij spreken echter niet van de NEM-normen, aangezien het woord normen dan dubbel wordt gebuikt, maar gebruiken NEM gevolgd door een nummer. Voor wie dit te beknopt vindt, bestaat altijd de mogelijkheid om te spreken van NEM-bladen of Morop-normen.

In 1999 is de werkgroep opgeheven en zijn er geen nieuwe Nederlandstalige uitgaven meer gemaakt. Bovendien zijn inmiddels van veel Morop-normen nieuwere versies verschenen waarvan de vertalingen niet meer zijn bijgewerkt. Toch is er nog altijd vraag naar Nederlandstalige NEM-bladen. Vooral om het gebruik van de juiste (spoor) terminologie. Iets dat ook diep geworteld zat in de werkgroep vertaling NEM.

Modelspoormagazine heeft nu de draad weer opgepakt en het voornemen om van de belangrijkste normbladen actuele Nederlandstalige versies te maken en op deze site te plaatsen. Daarbij werken we op basis van de door de werkgroep gemaakte vertalingen.

 

NEM-102 Het profiel van vrije ruimte bij recht spoor

NEM-103 Het profiel van vrije ruimte in bogen

NEM-111 Minimaal toepasbare boogstralen

NEM-112 Spoorafstanden